BATMAN’DA EV SAHİBİ OLMAK HAYAL Mİ OLUYOR?

Batman’da son yıllarda artan nüfus, yeni yapılaşma ve yükselen maliyetler konut piyasasında dengeleri değiştirdi. Ev sahibi olmak isteyen vatandaş için konut fiyatları önemli bir engel oluştururken, kiracılar ise her ay gelirlerinin daha büyük bölümünü barınmaya ayırmak zorunda kalıyor. Kentte özellikle yeni konutların fiyatları ile hane gelirleri arasındaki makas dikkat çekiyor.

Bir tarafta hızla yükselen konut maliyetleri, diğer tarafta ücretli çalışanların ve dar gelirli vatandaşların satın alma gücü...

Ortaya ise şu soru çıkıyor:

Batman’da ortalama bir vatandaş kaç yıl çalışarak ev sahibi olabilir?

Konut fiyatlarındaki artış yalnızca ev sahibi olmak isteyenleri değil, kiracıları da doğrudan etkiliyor. Konut satın alma maliyetlerinin yükselmesi, daha fazla vatandaşın kiralık konut piyasasında kalmasına neden oluyor. Talebin yüksek olduğu bölgelerde ise kira bedelleri hane bütçesinin en önemli gider kalemlerinden biri haline geliyor. Bu durum özellikle asgari ücretle veya sabit gelirle geçinen aileler açısından barınma sorununu büyütüyor. Birçok aile için ay sonunda geriye kalan para; gıda, ulaşım, eğitim, faturalar ve diğer zorunlu giderleri karşılamaya yetmiyor.

Batman’da yeni yapılaşma devam ederken, kentteki temel sorunlardan biri de üretilen konutların hangi gelir grubuna hitap ettiği. Yeni projelerin önemli bölümünde fiyatların yükselmesi, dar gelirli vatandaşın bu konutlara erişimini zorlaştırıyor.

Bu noktada sadece “kaç konut yapıldı?” sorusu yeterli değil.

Asıl soru şu:

Konut fiyatlarının yükselmesindeki temel unsurlardan biri de arsa maliyetleri. Kent merkezindeki arsa fiyatları arttıkça yeni projelerin maliyeti de yükseliyor. Buna inşaat malzemeleri, işçilik, finansman ve diğer giderler eklendiğinde ortaya çıkan konut fiyatı dar gelirli vatandaşın erişebileceği seviyenin üzerine çıkabiliyor. Bu nedenle Batman’ın konut meselesi yalnızca müteahhitlerin veya emlak sektörünün sorunu değil. Bu aynı zamanda şehir planlaması, arsa üretimi, sosyal konut ve nüfus politikası meselesi.

Batman’da dar ve orta gelirli vatandaşların konut sahibi olabilmesi açısından sosyal konut projeleri kritik önem taşıyor. Vatandaşın beklentisi yalnızca yeni konut yapılması değil. Uygun ödeme koşullarıyla, ulaşım altyapısı tamamlanmış, sosyal donatı alanları bulunan ve gerçek anlamda dar gelirliye hitap eden konutların üretilmesi isteniyor. Aksi halde yeni konut projeleri artarken ev sahibi olabilenlerin sayısı aynı hızda artmayabilir.

Batman’ın büyümesi yeni konut ihtiyacını da beraberinde getiriyor.

Ancak kontrolsüz veya yalnızca piyasa koşullarına bırakılan konut üretimi, uzun vadede barınma sorununu çözmek yerine derinleştirebilir. Kentte artık daha kapsamlı bir konut politikası tartışılmasının zamanı geldi.

Yeni sosyal konut alanları nerede oluşturulacak? 

Dar gelirli vatandaş hangi koşullarda ev sahibi olacak?

Konut üretiminde hangi bölgeler önceliklendirilecek?

Ulaşım altyapısı ile yeni yerleşim bölgeleri nasıl birlikte planlanacak?

Ve en önemlisi:

Batman’da gençlerin ve yeni evlenen çiftlerin kendi evlerine ulaşabilmesi için nasıl bir model uygulanacak?

Batman’da konut meselesi artık sadece emlak piyasasının konusu değil. Bir gencin evlenip evlenememesinden bir ailenin kent merkezinde yaşayabilmesine, vatandaşın başka bir şehre göç edip etmemesinden çocukların hangi koşullarda büyüyeceğine kadar birçok başlık konut maliyetleriyle doğrudan bağlantılı. Bu nedenle Batman’ın önündeki soru sadece “Kaç yeni bina yapılacak?” değil.

Asıl soru:

Kentte yeni bir konut politikası oluşturulmadığı takdirde, büyüyen şehirle birlikte büyüyen konut fiyatları arasındaki makasın daha da açılması kaçınılmaz olabilir.

Batman büyüyor.

Ama mesele artık sadece şehrin büyümesi değil.

Batmanlıların bu büyümenin içinde kendi evleriyle yer alıp alamayacağı.